คุณยายพัฒน์ โคตรโยธา
สองมือที่ดูนิ่มนวลอ่อนโยน สองมือที่ดูช่างบอบบางอย่างนั้น
สองมือที่ดูไม่มีความสำคัญ คือสองมือที่ทำให้โลกหมุนไป
แม้เพียงร่างกายนั้นเกิดเป็นหญิง แท้จริงหัวใจนั้นแกร่งยิ่งกว่าชาย
ขอเพียงให้เป็นได้ดังที่ตั้งใจ จะทุกข์ทนเดียวดายไม่มีความสำคัญ
บันดาลโลกหมุนเวียนวนไปตามจิตใจ นำพาให้เป็นไปตามต้องการ
ทุกสิ่งเปลี่ยนแปรไปด้วยมือเธอเสกสรร ดังถ้อยคำประพันธ์เปรียบเปรยพรรณนา
ถึงชายได้กวัดแกว่งแผลงจากอาสน์ ซึ่งอำนาจกำแหงแรงยิ่งกว่า
อันมือไกวเปลไซร้แต่ไรมา คือหัตถาครองพิภพจบสากล
คุณยายกับหลานๆ ในปี พ.ศ. 2535
คุณยาย เป็นผู้หญิงที่อดทน ต่อสู้ชีวิตมาเป็นเวลานาน เลี้ยงดูลูกหญิงชายทั้งสามคน
ตามลำพังเพราะคุณตาอุ่น ถึงแก่กรรม ตั้งแต่ปี 2520 ผ่านมาแล้ว 35 ปี จนกระทั่งลูกทุกคน
ประสบผลสำเร็จ ในชีวิต และคุณยายก็ยังได้เลี้ยงหลานๆ ปัจจุบันหลานชาย เรียนจบ
และมีงานทำ คุณยายไม่แข็งแรง แต่ก็ได้นั่งๆ นอนๆ ดูเหลนๆ ทั้งหลายวิ่งเล่น
หยอกล้อกัน อยู่รอบๆ ตัวคุณยาย
นี่คือบ้านหลังเก่าที่คุณยายอาศัยอยู่ ได้ปรับปรุงจากบ้านหลังเก่า ตามกำลัง
ของคุณยาย และลูกๆ คุณยายเป็นลูกชาวสวน เกิดที่บ้านสี่เหลี่ยม จ. นครราชสีมา
ดังนั้นคุณยายจึงชอบทำสวนครัว ชอบดายหญ้า ซ่อมแซมรั้วไม้ รอบๆ บ้านเป็นประจำ
เมื่อกำลังลดน้อยถอยลง เดินไม่ค่อยสะดวก คุณยายจึงปรับเปลี่ยนมาดูแลต้นไม้
ในกระถาง ปลูกไม้ดอก ไม้ประดับ และผักกินได้ในกระถางอีกด้วย
คุณยายมีเจ้าเตี้ย เป็นเพื่อนทำสวนครัว มันจะคลอเคลียอยู้ใกล้คุณยาย
เป็นประจำ นับเป็นสิบปี และแล้ววันหนึ่งมันก็จากคุณยายไป ตามอายุขัยของเจ้าเตี้ย
คุณยายเสียใจมากทำบุญ ใส่บาตร กรวดน้ำให้เจ้าเตี้ย บอกว่าให้ไปสู่ชาติภพที่ดี
ถ้ากลับมาเกิดเป็นหมา ก็ให้เป็นเจ้าเตี้ยแสนรู้ของยายอีก
เจ้าเตี้ย หมาแสนรู้ของคุณยายพัฒน์
ในภาพคือคุณยายพัฒน์
ช่วงวันแม่ 12 สิงหาคม พ.ศ.2550
ปี พ.ศ. 2551
ลูกหลานมาอวยพรให้คุณยายในวันปีใหม่ คุณยายดีใจมาก
อีกภาพแห่งความทรงจำ คุณยายพัฒน์ยังแข็งแรง มีความสดชื่น
เป็นที่รักของเพื่อนบ้าน ร่วมกิจกรรมในวันสงกรานต์
ปี พ.ศ. 2552
ลูกหลานจากกรุงเทพ และร้อยเอ็ด รวบรวมเงิน
แห่กัณฑ์หลอนถวายวัดป่าเรไร จ.ร้อยเอ็ด
คุณยายดีใจมากที่ได้ถวายต้นเงินร่วมกับลูกหลาน
และหลังจากนั้นคุณยายก็ไม่ได้มาวัดทำบุญอีกเพราะนั่งรถเข็นนานเกินไป ไม่ได้
เจ็บหลัง เจ็บขา และเจ็บฝ่าเท้า
ปี พ.ศ. 2553
คุณยายอ่อนแอมากขึ้น เป็นอัลไซด์เมอร์ โรคความจำเสื่อม
เส้นเลือด ในสมองอุดตัน เป็นอัมพาตด้านขวา
ช่วยเหลือตัวเองไม่ได้โดยสิ้นเชิง
ช่วงแรก ก็อุ้มมานั่งรถเข็นได้
แต่เวลาผ่านไป คุณยายก็นั่งไม่ได้
ลูกหลานต้องดูแลอย่างใกล้ชิด
ในระหว่างปี มีการดำเนินการก่อสร้างอพาร์ทเม้นต์
คุณยายก็ไม่เหงานักเพราะมีคนงานเข้ามาคุยด้วย
ทักทายทุกวัน จำไม่ได้ แต่โต้ตอบได้
ภาพวันที่ลงเสาเอก ของอพาร์ทเม้นต์
คุณยายดีใจมาก จนร้องให้เมื่อเห็นพระห่มผ้าจีวร
สีเหลืองที่คุ้นตา และได้รับน้ำมนต์จากพระสงฆ์ด้วย
ปี พ.ศ. 2554
นายปวัฒน์ วงศ์ธิเบศร์ หลานชายคนที่สาม ของคุณยายพัฒน์บวช
แม้คุณยายจะจำไม่ได้ แต่ก็ดีใจยิ่งนักที่เห็นลูกหลานบวชพระห่มผ้าเหลือง
30 ตุลาคม 2554
ลูกเขยจาก Canada มาเปิด ออร์คิดอพาร์ทเม้นต์
ที่สร้างบนที่ดินของคุณยาย
น้องสาวคนเล็กจาก จ.นครราชสีมา อายุห่างจากคุณยาย
ประมาณ 15 ปี มาเยี่ยมคุณยายนวันเปิด อพาร์ทเม้นต์
คุณยายจำไม่ได้หรอกว่าเป็นใคร
แต่ได้ยินสำเนียงคนโคราช แล้วหัวเราะร่า
ดีใจ ที่ได้ยินสำเนียงที่คุ้นเคย
เมื่อได้ยินเสียงเพลงจากเครื่องเสียง
คุณยายพัฒน์ยกมือข้างซ้าย ขึ้นร่ายรำ
พูดว่าฉันก็สนุกเหมือนกัน ให้ฉันรำเถอะ
ที่ต้องกล่าวถึงเป็นกรณีพิเศษ
คือลูกชายคนเล็กของคุณยาย
พาครอบครัวมาจากกรุงเทพ
มาเริ่มต้นชีวิตใหม่ที่บ้านเดิม
จุดประสงค์หลักคือดูแลคุณยาย
ผู้ซึ่งช่วยเหลือตัวเองไม่ได้แล้ว
ทำทุกย่าง ป้อนข้าว ป้อนน้ำ
อาบน้ำ กายบำบัด นวดตัว
เราลูกหลาน ก็ต้องดูแลคุณยายให้ดีที่สุด เพราะเราก็รู้ ก็เห็น
ว่าคุณยายได้ต่อสู้ชีวิต ประคับประคองลูกๆ ให้ได้รับการศึกษา
ด้วยความลำบาก เพราะคุณยายเป็นเพียงแม่บ้านธรรมดา มีหน้าที่
เลี้ยงลูกและทำงานบ้าน แต่เมื่อคุณตาจากไปอย่างกระทันหัน
ภาระใหญ่หลวงตกอยู่ที่คุณยายคนเดียว ในภาวะนั้น ลูกๆ มีอายุ
20 ปี อยู่ มหาวิทยาลัยปีที่ 2 คนที่สอง อายุ 17 ปี เรียนอยูที่
วิทยาลัยเทคนิค คนที่สาม อายุ 15 ปี เรียนอยู่ ม.3
ผ่านมาแล้ว 35 ปี ตั้งแต่คุณตาจากไป
วันนี้ ลูกหลานจะดูแลคุณยายให้ดีที่สุด
คุณยายเป็นบุคคลที่สำคัญเป็นสิ่งศักดิ์สิทธิ์
ที่คุ้มครองทุกคนในบ้านให้โชคดีและปลอดภัย
ประสบผลสำเร็จด้วยประการทั้งปวง
ปี พ.ศ. 2555
ปีใหม่ 2555 ผ่านไป
วันสงกรานต์ 2555 ผ่านไป
คุณยายก็ได้รับการดูแลจากลูกหลานเป็นอย่างดี
คุณยายไม่รู้สึกเงียบเหงาแต่อย่างใด
เพราะมีเหลนตัวเล็กๆ วิ่งเล่นรอบเตียงของยาย
และเสียงเหลนแรกเกิดร้อง แว๊ แว๊ บ่อยครั้ง
คุณยายอยากจะพูดอยากจะคุยยาวๆ กับลูกหลาน
แต่ก็นึกไม่ออกว่าจะพูดอะไร แต่มักจะถามเสมอ
ว่า ที่นี่ทีไหน อยากจะกลับบ้าน เรียกหาคนที่เคยรู้จัก
แต่ลูกหลานไม่รู้ เพราะเป็นเป็นญาติๆ สมัยคุณยายยังเป็นเด็ก
คุณยายยังเป็นที่รู้จักของคนในคุ้มวัดป่าเรไร
เพราะคุณยายเป็นคนธรรมธรรมโม ชอบไปวัด
ชอบทำบุญตักบาตรเป็นประจำ ช่วงที่ไปวัดไม่ได้
ลูกหลานก็จะทำบุญในชื่อของคุณยายเสมอ
ให้คุณยายได้รับแต่สิ่งที่ดีๆ ทั้งวันนี้ และวันหน้า
ให้คุณยายมีความสุข ตลอดไป ไม่ต้องลำบากลำบน
เหมือนชีวิตที่ผ่านมา
กลอนนี้ได้อ่านเจอทีไหนจำไม่ได้
แต่มันตรงใจดี
ยามที่แม่สั่งสอนพร่ำวอนลูก....เรื่องผิดถูกลูกก็ว่าแม่จู้จี้
ต่อเมื่อลูกเติบใหญ่จึงได้ดี......เพราะคำที่แม่พูดไว้ไม่ผิดคำ
เมื่อยังเด็กลูกไม่เห็นคุณค่าแม่....เป็นบาปแท้ที่ลูกเถียงแม่เช้าค่ำ
ลูกกระทำความผิดนี้ประจำ.....ขอกล่าวคำขอโทษโปรดอภัย
คุณยายเลี้ยงลูกมาสามคน ตามลำพัง
แล้วเลี้ยงหลานชายอีกสามคนตามลำพังอีกเช่นกัน
จนทุกคนเลี้ยงดูตนเองได้เป็นอย่างดี
มีการศึกษาดี มีหน้าที่การงานดี มีครอบครัวที่ดี
วันวานที่ผ่านมา ไม่รู้ว่าคุณยายผ่านร้อนผ่านหนาว
มาได้ด้วยดีอย่างไร
อีกกลอน มอบแด่คุณยาย
กรองวจีเรียงถ้อยร้อยความรัก
บรรจงถักคำหวานผ่านอักษร
แทน“มาลามะลิ”สวย…ด้วยบทกลอน
กราบ “มารดร” ด้วยรักมั่น “กตัญญุตา”
บรรจงถักคำหวานผ่านอักษร
แทน“มาลามะลิ”สวย…ด้วยบทกลอน
กราบ “มารดร” ด้วยรักมั่น “กตัญญุตา”
หากค้นหาความรักจากทุกภพ
หลอมบรรจบเป็นรักที่มากค่า
“รักของแม่” แม้ล้านคำพร่ำพรรณนา
มิอาจหาเปรยเปรียบเทียบทดแทน
หลอมบรรจบเป็นรักที่มากค่า
“รักของแม่” แม้ล้านคำพร่ำพรรณนา
มิอาจหาเปรยเปรียบเทียบทดแทน
ลูกกี่คน… “แม่” เลี้ยง-รัก…ไม่พัก-ผ่อน
ถึงเดือดร้อน…เหนื่อยยากลำบากแสน
ให้ลูกอิ่ม…แม้อัตคัดจนขาดแคลน
จะแร้นแค้น…ซูบเพียงกาย…รักไม่จาง
ขอบคุณให้ลูกอิ่ม…แม้อัตคัดจนขาดแคลน
จะแร้นแค้น…ซูบเพียงกาย…รักไม่จาง
สัจจาภรณ์ ไวจรรยา poohkan(ผู้แต่ง)
17 มิถุนายน 2555
เป็นวันที่คุณยายสุดแสนจะดีใจอีกครั้ง ที่ได้เห็นหลานชายคนที่สองบวช
นายวัชชกร วงศ์ธิเบศร์ หลานชายที่คุณยายป้อนข้าว ป้อนน้ำ
จนกระทั่ง หลานอ้วนท้วนสมบูรณ์กว่าใครเพื่อน
ให้คุณยายปลงผม นาค พร้อมทั้งพูดอธิบายให้ฟัง
ว่ากำลังให้คุณยายทำอะไร ดูเหมือนจะเข้าใจ
เพราะคุณยายน้ำตาคลอ ยกมือข้างเดียวขึ้นสาธุ
จากวันแรกเกิด คุณยายเป็นคนเลี้ยงหลานชาย
ผ่านมา 25 ปี ถึงวันนี้ คุณยายดีใจมากแม้ว่าจะรู้เรื่องนิดหน่อย
ปี 2556
คุณยายก็ยังแข็งแรงดี พูดเสียงดังฟังชัด แต่จะพูดเฉพาะเรื่องที่ตนเองนึกคิดอยู่
ชอบถามถึงคนที่เคยรู้จัก แต่ลูกหลานไม่เคยรู้จักด้วย ลูกชายคนเล็กของคุณยายจะ
เฝ้าดูแลทุกอย่าง จะมีปัญหามากเมื่อคุณยายท้องผูกขับถ่ายลำบาก ซึ่งวันนั้นเป็น
วันท่ีคุณยายหงุดหงิด โวยวาย เสียงดังลั่น
วันเวลาผ่านไปจากวันเป็นเดือน จากเดือนเป็นปี หลานชายที่คุณยายเคย
ป้อนข้าวป้อนน้ำเมื่อครั้งยังเด็ก ก็เรียนจบทุกคน มีหน้าที่การงาน นานๆครั้งจะกลับมาเยี่ยม
คุณยายที่บ้าน คุณยายดีใจน้ำตาคลอ ที่ลูกหลานกลับมาเยี่ยม ทั้งๆที่ไม่รู้ว่าเป็นใคร
เพียงคลับคล้ายคลับคลา ว่าเคยเห็นกัน
...........................................................
